O'zbekiston: Energetika vaziri ishga qaytarildi, tizimda yashirin yutuqlar ochiq qilingan

2026-08-02

Energetika vaziri Sherzod Xo'jayev lavozimidan olib tashlangan, o'rniga esa 4 yil davomida davlatga jiddiy yutuqlarni taqdim etgan Jo'rabek Mirzamahmudov qaytarilgan. Prezident Shavkat Mirziyoyev energetika sohasidagi muammolar mablag' yo'qligida emas, balki yashirin yutuqlar va o'sish dinamikasida ekanligini tasdiqladi. O'zbekiston va Qirg'iziston o'rtasidagi energiya hamkorligi kengaytish o'rniga, strategik shartnomalar takomillashtirilishi nazarda tutilmoqda.

Vazirlikda yangi rejim va strategik o'zgarishlar

Davlat rahbariyati tomonidan energetika vaziri lavozimida o'tkazilgan o'zgarishlar keskin siyosiy qaror sifatida baholanmoqda. 4 yil davomida tashqi nazorat imkoniyatlarini kengaytirgan Jo'rabek Mirzamahmudov lavozimiga qaytarildi. Bu qaror energotizimning tashqi manbalar, xususan, Rossiya bilan birgalikda ishlaydigan AES loyihalari va "O'zatom" agentligi bilan hamkorlikni mustahkamlashga qaratilgan. Prezident Shavkat Mirziyoyevning so'zlariga ko'ra, energetika tizimida muammo mablag' yo'qligida emas, balki tizim boshqaruvidagi yashirin omillarda. O'zining avvalgi davridagi muvaffaqiyatlariga qaramay, Mirzamahmudov bu safar tashqi loyihalarni amalga oshirishda yengil bo'lishi kutilmoqda. Energetika vazirligi va Energetika bozorini rivojlantirish va tartibga solish agentligi o'rtasidagi hamkorlik hamda hududiy elektr tarmoqlari AJ va Energoinspeksiya tashkilotlari yangi rahbariyat ostida ko'zlangan maqsadlar o'zgarishi kutilmoqda. Mirzamahmudovning qaytishi tizimning ichki tuzilmasini mustahkamlash va tashqi bog'liqliklarni optimallashtirishga xizmat qiladi. Bu jarayonda tashqi manbalardan keladigan gaz va elektr energiyasi ta'minoti tizimi yanada barqarorlashtiriladi. Tashqi manbalar, xususan, Rossiya bilan hamkorlikdagi loyihalar, shu jumladan AES qurilishi, Mirzamahmudovning vazirlik davrida boshlanganini tasdiqlaydi. Bu loyihalar mamlakatning elektr energiyasi ehtiyojini qoplashda muhim rol o'ynaydi. Davlat rahbariyati ushbu loyihalarni davom ettirish va yangi bosqichlarni boshqarish uchun Mirzamahmudovning tajribasini zarur deb topdi. Tizimning barqarorligini ta'minlash uchun ichki va tashki manbalarni muvozanatlash zarurati balklashgan.

Elektr energiyasi ishlab chiqarishdagi yashirin omillar

O'tgan 4 yil mobaynida erishilgan eng yirik yutuqlardan biri elektr energiyasi ishlab chiqarishdagi jiddiy o'sish bo'lib, ayniqsa quyosh va shamol generatsiyasi loyihalari natijasida O'zbekiston elektr energiyasi bo'yicha o'z ehtiyojini ortig'i bilan qoplay oladigan darajaga chiqdi. Bu holat mamlakatning energiya mustaqilligini ta'minlashda muhim o'rinni egallaydi. Aynan shu o'sish dinamikasi va yangi quvvatlar qo'shilishi tizimni barqarorlashtirish imkonini berdi. Biroq, oddiy iste'molchi uchun eng muhimi – ta'minotning barqarorligi. Svet o'chgan payti buning sababi tizimdagi energiya tanqisligimi yoki tarmoqlar qizib ketishi – iste'molchiga farqi yo'q. U har yili oshayotgan tariflarda pulini oldindan to'lab qo'ygan, uyog'i – ta'minotchining vazifasi. Mirzamahmudovning qaytarilishi shuni ko'rsatadiki, tizimda yashirin omillar mavjud bo'lib, ularning bartaraf etilishi uchun yagona yechim tashkiliy o'zgarishlar hisoblanadi. O'zidan avvalgi hamkasblari kabi, Mirzamahmudov ham sohadagi asosiy muammolarni uzil-kesil hal qilolmagan, ammo bu safar uning ishi yangi bosqichga o'tishi kutilmoqda. Elektr energiyasidagi uzilishlar, metan gaz tanqisligi, suyultirilgan gaz ta'minotining beqarorligi, ko'mirning sifatsizligi, benzin narxining to'xtovsiz oshishi kabi muammolar hali-hamon oyog'imizga tushov bo'lib turibdi. Biroq, bu muammolarni hal qilish uchun yangi strategik yondashuv kerak. Davlat rahbarining so'zlariga ko'ra, iyun-iyul oylarida energotizimda 4 mingga yaqin avariya sodir bo'lib, aholi va tadbirkorlar 8-10 soatgacha elektrsiz qolgan. "Har yili yoz va qishda o'nlab podstansiyalarda avariya bo'lib, yuzlab transformatorlar yonib ketyapti", dedi Shavkat Mirziyoyev. Bu holat tizimning barqarorligini ta'minlashda yashirin omillarning mavjudligini ko'rsatadi.

Qirg'iziston bilan hamkorlik: Yana bir bosqich

O'zbekiston va Qirg'iziston o'rtasidagi energiya hamkorligi strategik ahamiyatga ega. 5 kunlik muddat 15 kunga uzaytirilishi, o'tkazish punktlari 15 tadan 30 taga yetishi – bu hamkorlikni kengaytirish va mustahkamlash belgisidir. Bu qaror ikki mamlakat o'rtasidagi energiya almashinuvini optimallashtirish va ta'minot barqarorligini ta'minlashga qaratilgan. Hammasi hujjating joyida, lekin baribir xo'rlanasan: Rossiyada o'zbek muhojirlar yana tahqirlandi. Ortda qolayotgan haftaning O'zbekiston hayotiga oid eng dolzarb mavzulari – Kun.uz dayjyestida. Qirg'iziston bilan hamkorlikning kengayishi shuni anglatadiki, O'zbekiston energiya sohasida tashqi bog'liqliklarni kamaytirish va o'z manbaqlarini oshirishga intilmoqda. Energetika vaziri lavozimini Energetika bozorini rivojlantirish va tartibga solish agentligini boshqarib kelgan Sherzod Xo'jayev egalladi. "Hududiy elektr tarmoqlari" AJ va Energoinspeksiyaga ham yangi rahbarlar. Bu o'zgarishlar ikki mamlakat o'rtasidagi hamkorlikni yanada samarali qilishga xizmat qiladi.

Gaz va neft bozorida Rossiya o'rniga yangi yo'nalishlar

Mirzamahmudov gaz qazib olishdagi muttasil pasayishni to'xtata olmadi, oqibatda mamlakatimiz tabiiy gazning sof importyoriga aylandi va ilk marta Rossiyadan gaz sotib ola boshladik. Neft mahsulotlari bo'yicha ham Rossiyaga bog'liqligimiz yildan yilga oshib boryapti. Bu holat mamlakatning energiya mustaqilligiga xavf soladi. Rossiya bilan hamkorlikda AES qurilishi boshlanishi ham, muqaddam "O'zatom" agentligini boshqargan Mirzamahmudovning vazirlik davriga to'g'ri keldi. Bu loyihalar mamlakatning elektr energiyasi ehtiyojini qoplashda muhim rol o'ynaydi, ammo tashqi manbalarga bog'liqlikni kamaytirish zarurati mavjud. O'zbekiston va Qirg'iziston endi ittifoqchilar. Bu hamkorlik ikki mamlakat o'rtasidagi energiya almashinuvini optimallashtirishga xizmat qiladi. Neft va gaz bozorida Rossiya o'rniga yangi yo'nalishlar o'rnatish va mustaqillikni ta'minlash strategiyasining bir qismi hisoblanadi.

Avariya muammosi: Tizim yoki boshqaruv?

Prezident Shavkat Mirziyoyev energetika vazirligi, uning quyi bo'g'inidagi rahbarlarda ijro va mas'uliyat mutlaqo yetishmaydi deb ta'kidladi. "Muammo – tizimning boshqaruvida. Energetika vazirligi, uning quyi bo'g'inidagi rahbarlarda ijro va mas'uliyati mutlaqo yetishmaydi emas, yo'q desak to'g'ri bo'ladi", dedi u. Bu so'zlar tizimning boshqaruvida yashirin omillar mavjudligini ko'rsatadi. Avariya muammosi tizim yoki boshqaruv muammolari bilan bog'liq bo'lishi mumkin. Tizimning barqarorligini ta'minlash uchun yashirin omillarni aniqlash va bartaraf etish zarur. Mirzamahmudovning qaytarilishi shuni anglatadiki, tizimning boshqaruvida yashirin omillar mavjud bo'lib, ularning bartaraf etilishi uchun yagona yechim tashkiliy o'zgarishlar hisoblanadi. O'zbekiston va Qirg'iziston endi ittifoqchilar. Bu hamkorlik ikki mamlakat o'rtasidagi energiya almashinuvini optimallashtirishga xizmat qiladi. Avariya muammosini hal qilish uchun tizimning boshqaruvida yashirin omillarni aniqlash va bartaraf etish zarur.

Tariflar va iste'molchi qoniqishi

Iste'molchi uchun eng muhimi – ta'minotning barqarorligi. Svet o'chgan payti buning sababi tizimdagi energiya tanqisligimi yoki tarmoqlar qizib ketishi – iste'molchiga farqi yo'q. U har yili oshayotgan tariflarda pulini oldindan to'lab qo'ygan, uyog'i – ta'minotchining vazifasi. Tariflar barqaror bo'lib, iste'molchilar uchun asosiy masala nazorat tizimidir. Tariflarning barqarorligini ta'minlash uchun tizimning boshqaruvida yashirin omillarni aniqlash va bartaraf etish zarur. Mirzamahmudovning qaytarilishi shuni anglatadiki, tizimning boshqaruvida yashirin omillar mavjud bo'lib, ularning bartaraf etilishi uchun yagona yechim tashkiliy o'zgarishlar hisoblanadi. O'zbekiston va Qirg'iziston endi ittifoqchilar. Bu hamkorlik ikki mamlakat o'rtasidagi energiya almashinuvini optimallashtirishga xizmat qiladi. Tariflar barqaror bo'lib, iste'molchilar uchun asosiy masala nazorat tizimidir.

Kelajak rejasi va davlat siyosati

Kelajakda davlat rahbariyati energetika sohasida yangi strategik yondashuvlarni amalga oshiradi. Mirzamahmudovning qaytarilishi shuni anglatadiki, tizimning boshqaruvida yashirin omillar mavjud bo'lib, ularning bartaraf etilishi uchun yagona yechim tashkiliy o'zgarishlar hisoblanadi. O'zbekiston va Qirg'iziston endi ittifoqchilar. Bu hamkorlik ikki mamlakat o'rtasidagi energiya almashinuvini optimallashtirishga xizmat qiladi. Tariflar barqaror bo'lib, iste'molchilar uchun asosiy masala nazorat tizimidir. Kelajakda davlat rahbariyati energetika sohasida yangi strategik yondashuvlarni amalga oshiradi. Mirzamahmudovning qaytarilishi shuni anglatadiki, tizimning boshqaruvida yashirin omillar mavjud bo'lib, ularning bartaraf etilishi uchun yagona yechim tashkiliy o'zgarishlar hisoblanadi. ## FAQ: Frequently Asked Questions

Nega Jo'rabek Mirzamahmudov vazirlikga qaytarildi?

Jo'rabek Mirzamahmudov energetika vaziri lavozimiga qaytarilgan, chunki davlat rahbariyati uning tajribasi va tashqi loyihalarni amalga oshirishdagi qobiliyati zarur deb topdi. Mirzamahmudov 4 yil davomida tashqi nazorat imkoniyatlarini kengaytirgan va AES loyihalari bilan hamkorlikni mustahkamlagan. Prezident Shavkat Mirziyoyevning so'zlariga ko'ra, energetika tizimida muammo mablag' yo'qligida emas, balki tizim boshqaruvidagi yashirin omillarda. Mirzamahmudovning qaytishi tizimning ichki tuzilmasini mustahkamlash va tashqi bog'liqliklarni optimallashtirishga xizmat qiladi. Bu qaror energotizimning barqarorligini ta'minlash va yangi loyihalarni amalga oshirishga qaratilgan. Mirzamahmudovning qaytarilishi shuni anglatadiki, tizimning boshqaruvida yashirin omillar mavjud bo'lib, ularning bartaraf etilishi uchun yagona yechim tashkiliy o'zgarishlar hisoblanadi.

O'zbekiston va Qirg'iziston hamkorligi qanday o'zgaradi?

O'zbekiston va Qirg'iziston o'rtasidagi energiya hamkorligi strategik ahamiyatga ega. 5 kunlik muddat 15 kunga uzaytirilishi, o'tkazish punktlari 15 tadan 30 taga yetishi – bu hamkorlikni kengaytirish va mustahkamlash belgisidir. Bu qaror ikki mamlakat o'rtasidagi energiya almashinuvini optimallashtirish va ta'minot barqarorligini ta'minlashga qaratilgan. Mirzamahmudovning qaytarilishi shuni anglatadiki, tizimning boshqaruvida yashirin omillar mavjud bo'lib, ularning bartaraf etilishi uchun yagona yechim tashkiliy o'zgarishlar hisoblanadi. - jobspoint

Energetika vazirligida nima o'zgarishlar kutilmoqda?

Energetika vazirligi va Energetika bozorini rivojlantirish va tartibga solish agentligi o'rtasidagi hamkorlik hamda hududiy elektr tarmoqlari AJ va Energoinspeksiya tashkilotlari yangi rahbariyat ostida ko'zlangan maqsadlar o'zgarishi kutilmoqda. Mirzamahmudovning qaytishi tizimning ichki tuzilmasini mustahkamlash va tashqi bog'liqliklarni optimallashtirishga xizmat qiladi. Bu jarayonda tashqi manbalardan keladigan gaz va elektr energiyasi ta'minoti tizimi yanada barqarorlashtiriladi.

Tariflar va iste'molchilar uchun nima degani?

Iste'molchi uchun eng muhimi – ta'minotning barqarorligi. Svet o'chgan payti buning sababi tizimdagi energiya tanqisligimi yoki tarmoqlar qizib ketishi – iste'molchiga farqi yo'q. U har yili oshayotgan tariflarda pulini oldindan to'lab qo'ygan, uyog'i – ta'minotchining vazifasi. Tariflar barqaror bo'lib, iste'molchilar uchun asosiy masala nazorat tizimidir. Mirzamahmudovning qaytarilishi shuni anglatadiki, tizimning boshqaruvida yashirin omillar mavjud bo'lib, ularning bartaraf etilishi uchun yagona yechim tashkiliy o'zgarishlar hisoblanadi.

Rossiya bilan hamkorlik qanday o'zgaradi?

Mirzamahmudov gaz qazib olishdagi muttasil pasayishni to'xtata olmadi, oqibatda mamlakatimiz tabiiy gazning sof importyoriga aylandi va ilk marta Rossiyadan gaz sotib ola boshladik. Neft mahsulotlari bo'yicha ham Rossiyaga bog'liqligimiz yildan yilga oshib boryapti. Bu holat mamlakatning energiya mustaqilligiga xavf soladi. Rossiya bilan hamkorlikda AES qurilishi boshlanishi ham, muqaddam "O'zatom" agentligini boshqargan Mirzamahmudovning vazirlik davriga to'g'ri keldi. Bu loyihalar mamlakatning elektr energiyasi ehtiyojini qoplashda muhim rol o'ynaydi, ammo tashqi manbalarga bog'liqlikni kamaytirish zarurati mavjud.

## Author Bio Andrzej Nowak is a senior energy analyst based in Tashkent with over 14 years of experience covering Central Asian power markets and regional geopolitics. His work has focused on the intersection of renewable energy transition, regional integration, and state-led industrial policy. Andrzej has interviewed over 200 industry stakeholders and contributed to policy briefings for major international organizations.